۰
حقوق گام به گام شماره 82

اخلاق حرفه ای و مسئولیت وکلای دادگستری

تاریخ انتشار
چهارشنبه ۴ مهر ۱۳۹۷ ساعت ۰۸:۱۱
اخلاق حرفه ای و مسئولیت وکلای دادگستری
اهمیت و جایگاه اخلاق حرفه وکالت
اهمّیت اخلاق حرفه ای در مشاغلی مانند حرفه وکالت و به طور اخص وکالت دادگستری، به نحو چشمگیری با امانتداری و حفظ اسرار دیگران سر و کار دارد. بدون تردید، وکیل در راستای اجرای درست وظایف حرفه ای و رسالت والا و تکالیف دشوار خویش، باید از اختیارات و حقوق شایسته حرفه ای متناسب با آن برخوردار باشد. لیکن آنان باید از هرگونه اعمالی که به نوعی باعث تخدیش افکار عمومی و موکلان نسبت به شأن و منزلت حرفه وکالت دادگستری است، پرهیز نمایند.

ماهیت امر وکالت
ماهیت حقوقی وکالت نیز از عقود امانی است و انعقاد آن مسبوق به جریان اعتماد و اطمینان بین وکیل و موکل است. موکل مسائلی را با وی در میان می گذارد که شاید با محرم ترین خویشاوندان یا دوستان خود مطرح ننماید، و به نوعی او را در آن موضوع خاص حاکم بر سرنوشت خود می کند. زیرا غالباً افراد هنگامی که گرفتار مصیبتی می شوند سراغ وکیل می روند. بنابراین علاوه بر حفظ اسرار، شایسته است وکیلی که در موضوع مطروحه تخصص و تجربه خاصی ندارد از ابتداء با موکل خود صادقانه رفتار کند. چرا که در پی انعقاد قرارداد وکالت، هم چشم امید موکل به نتیجه کار اوست و هم پیروزی در هر دعوایی برگ زرینی در سوابق هر وکیل به حساب می آید.
در چنین شرایطی فقط اصول و قواعد و مضامین اخلاق حرفه ای است که می تواند به این رابطه پیچیده شکل منطقی دهد و وکیل را از اندیشیدن به حق الوکاله بالا در پرونده ای که شانس موفقیت ندارد باز دارد. نگاهی به مضامین سوگند نامه ها که هنگام اخذ پروانه انشاء می شود و معمولاً در بالای میز کار وکلا نصب شده، همواره تذکری به پایبندی بر این اصول تلقی می گردد.
در آموزه های دینی نیز از لسان گهربار امام حسین(ع)، بیان شده احتیاج انسان ها به ما،‌ نعمتی است که خداوند نصیب ما کرده است (إنَّ حَوائِجَ النّاسِ إلَيكُم مِن نِعَمِ اللّهِ عَلَيكُم، فَلا تَمَلُّوا النِّعَمَ فتجوزُوا النِّعَم؛...) بنابراین باید توجه نمود، قبول وکالت ضمن اینکه فرصتی برای خدمت به مردم تلقی می شود، بدیهی است در امری که وکیل تخصص ندارد، هیچگاه نمی تواند رافع نیازهای مخاطب خود باشد.
از طرفی دیگر یکی از موارد تأکید در آیین نامه وکالت دعوت جدّی طرفین به صلح و سازش،‌ به عنوان یک تکلیف اخلاقی است. لذا اگر بطور مثال تذکر به آثار طلاق و آگاه نمودن زوجین از عوارض پس از آن از جمله افسردگی و سرنوشت فرزندان طلاق، بر حق الوکاله مأخوذه ترجیح یابد، نباید در روزنامه های مختلف شاهد تبلیغات رنگارنگ در تسهیل امر طلاق توافقی باشیم. ضمن اینکه حسب مقررات جاری اساساً امر تبلیغ در شغل وکالت ممنوعیت قانونی دارد.
گرچه به لحاظ حساسیت این حرفه دادسرا و دادگاه انتظامی در کانون وکلا و نیز مرکز امور مشاوران به تخلفات خاص این حرفه رسیدگی و خاطی را مجازات می کند، لیکن حاکمیت اخلاق در روابط بین وکیل و موکل بر آراء هر محکمه ای ترجیح دارد. بنابراین پایبندی تک تک وکلا به نظام نامه اخلاقی وکالت که می تواند موجب ایجاد جو اعتماد و احساس امنیت برای مراجعین آنها باشد، از جایگاه ویژه ای برخوردار است.

عدم امکان تضمین نتیجه دعوی و تطویل دادرسی توسط وکیل
از نظر کلی وظیفه هر وکیلی تشخیص حق از باطل و اجرای دقیق قوانین با تنظیم دادخواست، طرح دعوی و بیان درست خواسته، دفاع مبتنی بر تجربه و توان علمی با اتکاء بر ادله ای است که باید بر آنها مدیریت صحیح شود. بعلاوه با حضور بموقع در زمان مقرر در دادگاه و مهم تر از همه تعامل با دادگاه در جهت سیر عادی و قانونی پرونده به تشخیص و احراز موضوع، دادگاه ها را یاری کند. اینکه برخی افراد تصور می کنند وکیل قادر به حل و فصل پرونده به هر شکل ممکن است، بطور کلی تصور معقولی نیست زیرا وکیل در مقابل طرف دعوی، دفاع متناسب با هر پرونده ای را برعهده می گیرد و بنابراین نباید هیچ تعهدی برای حصول نتیجه به موکل بدهد. از طرفی دیگر تعیین اوقات دادرسی نیز با دفتر دادگاه می باشد، و به همین جهت وکیل نقشی در تسریع یا طولانی شدن جریان دادرسی ندارد و حق دادن تضمین در موعد و مدت مشخصی ندارد.

چگونگی طرح دعوی در دادسرای انتظامی وکلا
شکایات واصله از وکیل به صورت كتبي يا شفاهي به كانون وكلايي كه آن وكيل در آن عضو است ارائه می شود. علاوه بر شاكي، رئيس كانون وكلا، رئيس شعبه اول دادگاه عمومي شهرستان، رئيس شعبه اول دادگاه تجديد نظر و دادستان مي توانند تخلف وكيل را به صورت كتبي به اطلاع دادسراي انتظامي وكلا برسانند.
شكايت كتبي شاكي در دفتر كانون ثبت مي شود و شكايت شفاهي در صورت مجلس نوشته شده و به امضاي شاكي مي رسد. اين شكايت به دادسراي انتظامي وكلا و نزد دادستان انتظامي كانون ارسال مي شود.
رسيدگي به تخلف وكيل در دادسراي انتظامي وكلا آغاز مي شود. اين دادسرا به اتهامات وكيل رسيدگي مي كند و اگر آنها را وارد تشخیص داد، كيفرخواست صادر و پرونده به دادگاه انتظامي وكلا ارجاع می شود. در صورت عدم احراز تخلف، قرار منع تعقيب صادر مي شود و بدين ترتيب ، شكايت شاكي رد مي شود.
از طرفی دیگر، در صورتی که دادستان تخلفی از وکیل مشاهده کند که قابل تعقیب باشد، مراتب را کتباً به دادسرای انتظامی وکلا اطلاع می‌دهد، دادسرای انتظامی پس از رسیدگی در صورتی که موضوع را قابل تعقیب تشخیص دهد، پرونده را با صدور کیفرخواست به دادگاه انتظامی وکلا ارسال می‌کند و در غیر این ‌صورت نظر خود را با ذکر دلیل به دادستان، اطلاع می‌دهد و اگر نظر دادسرای انتظامی وکلا مورد قبول مشارالیه نبود، می‌تواند رأساً از دادگاه انتظامی وکلا رسیدگی به موضوع را تقاضا کند.
دادسرای انتظامی هر گونه تخلف در موضوعیت حق الوکاله را رسیدگی می‌کند. رسیدگی به خواسته استرداد حق الوکاله توسط شکات در صلاحیت دادسرای انتظامی نیست، اما دادسرای انتظامی هر گونه تخلف در موضوعیت حق الوکاله را مورد رسیدگی قرار می دهد.

مراحل رسیدگی شکایات در دادسرای انتظامی
پرونده پس از تشکیل تحت رسیدگی دادیاران دادسرای انتظامی کانون قرار می‌گیرد و دادیار مربوطه پرونده در صورتی که مقتضی بداند از اصحاب شکایت دعوت به عمل آورد و متعاقب این‌که پرونده آماده اتخاذ تضمیم شد، مبادرت به صدور قرار می‌شود و قرارهای صادره مورد ملاحظه دادستان انتظامی قرار می‌گیرد، در صورتی که پرونده منجر به صدور قرار تعقیب وکیل مشتکی عنه شود و دادستان با آن موافقت کند مبادرت به صدور کیفرخواست می‌شود و پرونده به دادگاه انتظامی جهت رسیدگی ارسال می‌شود.
در صورتی که پرونده منجر به قرار منع تعقیب وکیل مشتکی عنه شود و دادستان با آن موافقت کند، مراتب به شاکی ابلاغ و درصورتیکه شاکی اعتراض کند پرونده جهت رسیدگی به دادگاه انتظامی ارسال خواهد شد، نسبت به احکام دادگاه انتظامی نیز رییس کانون و دادستان و همچنین در خصوص مجازات‌های از درجه ۴ به بالا محکوم علیه می‌توانند درخواست تجدید نظر کنند و دادگاه انتظامی مبادرت به رسیدگی کرده و ممکن است حکم صادره را تأیید یا حکمی را که مقتضی بداند صادر کند.

مجازات وکیل متخلف
حداقل مجازات برای متخلفان حرفه وکالت توبیخ و حداکثر مجازات محرومیت دائم از شغل وکالت است.مستفاده از ماده ۷۶ آیین نامه لایحه استقلال حداقل مجازات برای متخلفان حرفه وکالت توبیخ و حداکثر مجازات محرومیت دائم از شغل وکالت پیش بینی شده است.
 
فایل های مرتبط
کد مطلب : ۳۸۷۴
ارسال نظر
نام شما

آدرس ايميل شما
نظر شما